İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Borsada Devre Kesici Nedir?

Borsanın risk barındıran bir piyasa olduğunun idrakinde olan bir yatırımcı, doğal olarak kendisini bu riskten korumak istemektedir. İşlemlerin daha emniyetli bir şekilde götürülmesini sağlayan birtakım uygulamalar bulunmaktadır. Bunlardan bir tanesi borsada devre kesicidir. Bu yazımızda borsada devre kesici nedir? Sorusuna yanıt vermeye çalışacağız.

Mevcut birikimini borsa üzerinde değerlendirmeyi arzu eden kişilerin ihtiyaç duyduğu şeylerden en önemlisi güvenli bir ortam olmaktadır. Maalesef kimi zaman art niyetli insanlar hisse senetlerinin ücretlerinde değişikliğe gidebilmektedir. Sözü edilen bu uygulamalardan birisi devre kesici uygulaması olarak kabul edilmektedir.

Borsada Devre Kesici
Borsada Devre Kesici

Böylece yatırımcı kişilerin hisse senedi alıp satması esnasında meydana gelebilecek negatif durumlar engellenmiş olmaktadır. Yatırımcının beri yanından piyasalar da muhafaza altına alınmaktadır. Bilhassa pek çok kişi borsada para yitirme tehlikesi yüzünden mevcut birikimini değerlendirmekten uzak dururken, devre kesici uygulaması bu endişeleri minimuma indiren mühim bir uygulama konumunda durmaktadır.

Devre Kesici Ne Anlama Gelmektedir?

Borsa kapsamında devre kesici, tüm yatırımcıların bilmesinin gerekli olduğu son derece mühim bir konudur. Borsa ortamında para yitirme olasılığını düşürmek ve yatırımcı kişilerinin kendilerini emniyette hissetmelerini sağlamak adına Borsa İstanbul eliyle yaratılmış olan bir uygulamadır.

Devre kesici piyasaya sunulmadan evvel geçmiş senelerde başka bir düzeneğin mevcudiyeti söz konusu olmaktaydı. otomatik yani özdevimsel seans dondurma düzeneği isimli bu uygulama, yeni uygulamada olduğu gibi Borsa İstanbul eliyle getirilmişti. Bu metot ile yatırımcıların muhtemel saptırmalara karşı muhafaza edilmesi amaçlanmaktaydı.

Devre Kesici
Devre Kesici

Devre Kesici Uygulaması Nasıl Çalışır?

Devre kesici uygulamasıyla alakalı olarak bilinmesi gerekli olan birkaç mühim nokta daha vardır.

  • Bu noktalardan birisi, uygulamanın yalnızca kesintisiz işlem bölümlerinde devreye giriyor olmasıdır.
  • Seans bitimlerinde uygulanmakta olan tek bir fiyat üzerinden işlem görme kısımlarında kullanılamamaktadır.
  • Bir başka ifadeyle bir hisse senedi ücretinde ortaya çıkan yoğun değişimler, kesintisiz müzayede kısmında uygulanmakta olan devre kesici ile engellenebilmektedir.
  • Hisse senetleri üzerindeki yoğun ücret değişimlerinin, Borsa İstanbul eliyle bir eşik değer kapsamında mani olunmak istendiğini belirtmiştik.
  • Ancak bu eşik değerler belirli kaidelere göre belirlenmektedir.
  • Öncelikli olarak referans alınan fiyat, hisse senedinin bir fiyat metoduyla belirlenen derecesidir.
  • Seans açılışları konusunda baz alınan bir fiyattan buyrukların tahakkuku hisse senedinin işleme alındığı son fiyat olarak incelenmektedir.
  • Yeni sisteme geçiş yapılmasıyla beraber tavan ve taban ücretlerinin gündelik olarak belirlenmekte olması, devre kesiciyi lüzumlu kılmaktadır.
  • Devre kesici uygulamaya konulduğu zaman, hisse senedinde beş dakika süresince emir toplama adımı gerçekleştirilmektedir.
  • Bu zaman zarfında emirler bir araya getirilir ve tek bir fiyat bundan ardından geçen iki dakikalık sürede belirlenmektedir.

Hisse senetleri de meydana getirilen bu tek bir fiyattan işleme tabi tutulmaya başlamaktadır. Başka tabirle devre kesicinin hisse senedi üzerindeki apansız fiyat değişimlerine yedi dakika mani olduğu söylenebilmektedir.

Devre Kesici Uygulaması Ne İşe Yarar?

Devre kesicinin esasen hisse senetlerinde göze çarpan apansız fiyat dalgalanmalarının önüne geçtiğini belirtmiştik. Bilhassa daha sığ olan hisselerde gerçekleşen apansız fiyat dalgalanmaları, bu uygulamayla büyük oranda engellenmektedir. Şayet bu uygulama olmasaydı, yatırımcı kişiler karşı karşıya kalmış oldukları fiyat dalgalanmaları hasebiyle büyük zayiatlara maruz kalacaklardı.

Saniyeler içerisinde hisse senedinin haddinden fazla değer yitirmesi, yatırımcı kişilerin hisse senedini satmaya zaman dahi bulamamasıyla neticelenebilmektedir. Bu, sıklıkla karşılaşılan bir durumdur. Devre kesici bu gibi durumlarda devreye girerek, yatırımcı kişilerini müdafaa etmeyi amaçlamaktadır. Beş dakikalık emir toplama süresi, yatırımcılara sunulmuş bir fırsat niteliğindedir.

0Paylaşım

İlk yorum yapan siz olun

    Bir cevap yazın

    E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

    0Paylaşım